Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης αποκαλύπτει την οπτική ταυτότητα της 67ης διοργάνωσής του, που θα πραγματοποιηθεί από τις 5 έως τις 15 Νοεμβρίου, μέσα από το έργο της εικαστικού Σοφίας Ροζάκη. Το "spatial affects" αποτελεί ένα ζωγραφικό έργο που συνομιλεί με δύο διαφορετικούς, αλλά τελικά απρόσμενα συγγενικούς χώρους: την κινηματογραφική αίθουσα και την έρημο.
Η Ροζάκη αντλεί έμπνευση από την εμπειρία του κινηματογράφου, αλλά και από το φετινό αφιέρωμα του Φεστιβάλ στην έρημο, δημιουργώντας μια σύνθεση που εξερευνά τη συνύπαρξη, τη μνήμη, την ευαλωτότητα και τη σχέση με το «άλλο». Το "spatial affects" θα εκτεθεί σε χώρο της 67ης διοργάνωσης.
Η ίδια η καλλιτέχνιδα περιγράφει το σκεπτικό πίσω από το έργο με λόγια που λειτουργούν σαν ένα προσωπικό μανιφέστο για τη σχέση ανάμεσα στον κινηματογράφο, τον χώρο και τη συλλογική εμπειρία: «στην κινηματογραφική αίθουσα / έναν τόπο ανάμεσα σε κόσμους / μαζί στη σιωπή και στο σκοτάδι / σε μια παράδοξη μαζική οικειότητα στην κινηματογραφική αίθουσα οι κώδικες ανακατεύονται στην έρημο / το απόλυτο "έξω" για την ισοπεδωτική δυτική κατανόηση / άγονο έδαφος για άκαμπτες κοινωνικές κατασκευές και γεωγραφικές αξιώσεις / εύφορο κατ' επέκταση για περιπλάνηση, ανοίγματα και επαναπροσδιορισμούς στην έρημο οι κώδικες καταρρέουν σε αυτό το έργο συναντιούνται βιώματα και αναμνήσεις διαφορετικών ατόμων που δέχτηκαν να μοιραστούν μαζί μου την αγάπη τους για τον κινηματογράφο σε μία διαδικασία συλλογικής ευαλωτότητας ένα από τα άτομα μου έγραψε "επειδή το μαζί είναι πάντα καλύτερο" και συνοψίζω με αυτό προσθέτοντας: με ριζοσπαστική ευθύνη απέναντι στο "άλλο"».
Η δύναμη του «μαζί»
Στο έργο συναντώνται, επομένως, διαφορετικές προσωπικές εμπειρίες από την κινηματογραφική αίθουσα. Η Σοφία Ροζάκη επέλεξε να ενσωματώσει μνήμες και βιώματα ανθρώπων που μοιράστηκαν μαζί της τη δική τους σχέση με το σινεμά, μετατρέποντας την ατομική ανάμνηση σε συλλογικό υλικό. Η έννοια του «μαζί» γίνεται έτσι ένας από τους βασικούς άξονες του έργου. Η κινηματογραφική αίθουσα μετατρέπεται σε έναν ιδιαίτερο τόπο συνύπαρξης: άνθρωποι διαφορετικοί μεταξύ τους συναντιούνται στο ίδιο σκοτάδι και μοιράζονται, έστω προσωρινά, μια κοινή εμπειρία. Η ατομική θέαση αποκτά συλλογική διάσταση και οι προσωπικές μνήμες γίνονται μέρος μιας ευρύτερης αφήγησης.
Στην έρημο οι κώδικες καταρρέουν
Παράλληλα, η έρημος λειτουργεί ως ένας χώρος απαλλαγμένος από τις αυτονόητες βεβαιότητες. Στη φετινή διοργάνωση αποτελεί κεντρικό σημείο αναφοράς μέσα από το αφιέρωμα του Φεστιβάλ, που εξερευνά το ερημικό τοπίο ως κινηματογραφικό χώρο περιπλάνησης, μετάβασης και επαναπροσδιορισμού.
Η Ροζάκη αντιμετωπίζει την έρημο όχι μόνο ως φυσικό τοπίο, αλλά και ως έναν συμβολικό χώρο. Έναν τόπο όπου οι γνώριμες κατασκευές μπορούν να αμφισβητηθούν, οι βεβαιότητες να μετακινηθούν και νέες δυνατότητες να εμφανιστούν. Σε αντιστοιχία με την κινηματογραφική αίθουσα, γίνεται ένας χώρος μετάβασης, όπου οι κώδικες αλλάζουν και οι άνθρωποι μπορούν να κοιτάξουν διαφορετικά τον κόσμο γύρω τους.
Ποια είναι η Σοφία Ροζάκη;
Γεννημένη το 1990, σπούδασε ζωγραφική στο Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών της Σχολής Καλών Τεχνών του ΑΠΘ και ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Η δουλειά της έχει παρουσιαστεί σε ατομικές και ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, μεταξύ άλλων στην γκαλερί Ζουμπουλάκη, στο μουσείο Μπενάκη, σε συνεργασία με το Ίδρυμα ΔΕΣΤΕ και το New Museum, στο MOMus-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών, στην Art Athina, στην Art Thessaloniki, στο Rome International Art Fair, στο Trento Art Festival, στο Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου, στο Queer Archive Festival και στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης.
Στο έργο της διερευνά εναλλακτικές αφηγήσεις γύρω από το σώμα, το φύλο, τη μνήμη, το τραύμα και τη σεξουαλικότητα. Μέσα από υβριδικές μορφές και συνθέσεις που κινούνται στα όρια του πραγματικού και του ονειρικού, τα έργα της αμφισβητούν τα κυρίαρχα δίπολα της δυτικής σκέψης. Με μια φεμινιστική και κουήρ προσέγγιση, η Ροζάκη συνδυάζει το προσωπικό και συλλογικό βίωμα με ένα ευρύ φάσμα αισθητικών αναφορών, διαμορφώνοντας μια ευάλωτα ειλικρινή και ιδιοσυγκρασιακή οπτική γλώσσα.
