Με μόλις μία εβδομάδα να απομένει πριν από την τελετή έναρξης των Χειμερινών Ολυμπιακών Αγώνων Μιλάνο–Κορτίνα, το βλέμμα στρέφεται σε ένα από τα σημαντικότερα νέα αρχιτεκτονικά έργα της διοργάνωσης: το Milano Arena, που φέρει την υπογραφή του διεθνούς φήμης αρχιτεκτονικού γραφείου David Chipperfield Architects.
Σε απόσταση αναπνοής από το ιστορικό κέντρο του Μιλάνου, αναπτύσσεται μια νέα αστική γειτονιά, το Milano Santa Giulia, στο πλαίσιο ενός εκτεταμένου σχεδίου αστικής ανάπλασης. Η περιοχή, που για χρόνια παρέμενε υποβαθμισμένη, μετατρέπεται σταδιακά σε έναν σύγχρονο πυρήνα κατοικίας, πολιτισμού και αναψυχής. Στο επίκεντρο αυτής της μεταμόρφωσης βρίσκεται η συνεργασία της παγκόσμιας συμβουλευτικής εταιρείας μηχανικών Arup με τους David Chipperfield Architects, οι οποίοι σχεδίασαν μια νέα αρένα πολλαπλών χρήσεων για αθλητικά γεγονότα, μεγάλες πολιτιστικές διοργανώσεις και δημόσιες συγκεντρώσεις.
Η πρώτη και πιο προβεβλημένη αποστολή του κτιρίου θα είναι η μετατροπή του σε Ολυμπιακό παγοδρόμιο για τους Χειμερινούς Ολυμπιακούς και Παραολυμπιακούς Αγώνες Μιλάνο-Κορτίνα 2026, που θα πραγματοποιηθούν από τις 6 έως τις 22 Φεβρουαρίου. Παράλληλα, στο πλαίσιο της ίδιας ολυμπιακής προετοιμασίας, έχει ήδη ολοκληρωθεί και το νέο Ολυμπιακό Χωριό 2026 στην περιοχή Porta Romana του Μιλάνου, έργο του γραφείου SOM.
Μια inside ματιά στο Milano Arena, έδρα του Ολυμπιακού παγοδρομίου
Η κατασκευή της αρένας ξεκίνησε το 2021 και το κτίριο σχεδιάστηκε ως μια σύγχρονη αναφορά στο ρωμαϊκό αμφιθέατρο που υπήρχε κάποτε στην πόλη. Ένα διακριτικό αλλά σαφές νεύμα στην ιστορική στρωματογραφία του Μιλάνου. Η χωρητικότητά του φτάνει τους 16.000 θεατές, επιτρέποντας τη φιλοξενία διοργανώσεων μεγάλης κλίμακας.
Η εμπειρία του επισκέπτη έχει μελετηθεί προσεκτικά ήδη από την προσέγγιση του κτιρίου. Οι επισκέπτες οδηγούνται μέσω μιας φαρδιάς, επιβλητικής κλίμακας σε ένα εκτεταμένο υπερυψωμένο βάθρο, το οποίο καταλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος του οικοπέδου. Πάνω σε αυτό το βάθρο διαμορφώνεται ένας ανοιχτός χώρος περίπου 10.000 τετραγωνικών μέτρων, που λειτουργεί σαν σύγχρονη αστική πλατεία. Ο χώρος αυτός μπορεί να φιλοξενήσει υπαίθριες εκδηλώσεις, συγκεντρώσεις και δημόσιες δράσεις, ενισχύοντας τον κοινωνικό χαρακτήρα του συγκροτήματος ακόμη και εκτός των ωρών λειτουργίας της αρένας.
Αρχιτεκτονική που μοιάζει να αιωρείται
Στην κορυφή του βάθρου αποκαλύπτεται η χαρακτηριστική μορφή της αρένας. Το εξωτερικό της κτιριακής μάζας οργανώνεται σε τρεις οριζόντιους δακτυλίους, οι οποίοι δίνουν την εντύπωση ότι αιωρούνται ο ένας πάνω από τον άλλον. Οι δακτύλιοι αυτοί σχηματίζονται από σωληνωτές κατασκευές αλουμινίου, που περιβάλλουν το κτίριο σαν ένα ελαφρύ, ημιδιαφανές πέπλο.
Τις βραδινές ώρες, οι δακτύλιοι φωτίζονται με ενσωματωμένες λωρίδες LED, μετατρέποντας την αρένα σε ένα λαμπερό ορόσημο για τη νέα συνοικία. Το παιχνίδι φωτός και σκιάς προσδίδει μια αίσθηση ρευστότητας, κίνησης και απαλότητας, δημιουργώντας μια ενδιαφέρουσα αντίθεση με τη στιβαρότητα και τη μνημειακότητα της βασικής κατασκευής.
Οι αναφορές στο θέατρο
Στο εσωτερικό, η διάταξη των θεατών παραπέμπει ευθέως στην τυπολογία των κλασικών θεάτρων και αμφιθεάτρων. Πάνω από τον χώρο καθήμενων και όρθιων στο ισόγειο αναπτύσσονται δύο διαζώματα, εξασφαλίζοντας καλή ορατότητα και σαφή ιεράρχηση των θέσεων. Η πρόσβαση στις κερκίδες γίνεται μέσω ευρύχωρων φουαγιέ σε όλα τα επίπεδα, όπου στεγάζονται επίσης χώροι εστίασης, αναψυχής και λοιπές εξυπηρετήσεις για το κοινό. Στον ανώτερο όροφο ενσωματώνονται σαλόνια φιλοξενίας και κλειστά θεωρεία (sky boxes), που απευθύνονται σε εταιρικούς επισκέπτες και ειδικές εκδηλώσεις. Οι χώροι στάθμευσης έχουν οργανωθεί στο βόρειο τμήμα του οικοπέδου, ώστε να διαχωρίζεται όσο το δυνατόν περισσότερο η κυκλοφορία των οχημάτων από τις βασικές ροές πεζών.
Η βιωσιμότητα στο επίκεντρο
Η περιβαλλοντική διάσταση αποτέλεσε βασικό άξονα του σχεδιασμού. Με στόχο τον περιορισμό της κατανάλωσης φυσικών πόρων και τη μείωση των εκπομπών CO₂, στην οροφή έχουν ενσωματωθεί φωτοβολταϊκά συστήματα για την παραγωγή ανανεώσιμης ενέργειας. Παράλληλα, ο περιβάλλων χώρος διαμορφώνεται με εκτεταμένες φυτεύσεις και δέντρα, τα οποία συνοδεύουν και τη μεγάλη κλίμακα, δημιουργώντας μια οπτική και λειτουργική σύνδεση ανάμεσα στο πράσινο και την αρχιτεκτονική.
Μετά την ολοκλήρωση των Χειμερινών Ολυμπιακών και Παραολυμπιακών Αγώνων, το Milano Arena προορίζεται να λειτουργήσει ως ένας μακροχρόνιος πολυχώρος για το Μιλάνο, φιλοξενώντας συναυλίες, φεστιβάλ, εκθέσεις και σημαντικές αθλητικές διοργανώσεις. Με αυτόν τον τρόπο, το κτίριο φιλοδοξεί να εξελιχθεί σε έναν ζωντανό κοινωνικό και πολιτιστικό κόμβο, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη νέα ταυτότητα της Milano Santa Giulia και στη μελλοντική ζωή της πόλης.
Main photo: Noshe
