Ήταν δεκαέξι ετών όταν είδε μια ταινία του David Lynch και, όπως λέει σήμερα, «μετακινήθηκε η θέση μου στο Σύμπαν». Εκείνη η στιγμή ήταν αρκετή για να καταλάβει πως το σινεμά δεν θα ήταν απλώς μια αγάπη. Από τις μικρού μήκους ταινίες «Γενάρης» και «Χουχού» μέχρι τη «Μια Νύχτα του Αυγούστου» της ΕΡΤ, η Ζωή Σγουρού έχει διαμορφώσει τη δική της σκηνοθετική ματιά.
Η διαδρομή της ξεκίνησε πίσω από την κάμερα, ως βοηθός σκηνοθέτη δίπλα στον Κώστα Κουτσομύτη και στη συνέχεια στο «Νησί». Σπούδασε κινηματογράφο στο Λονδίνο και την Αθήνα και σήμερα σκηνοθετεί τη νέα, οκτώ επεισοδίων, σειρά για τη ζωή της Σωτηρίας Μπέλλου, σε σενάριο του Παναγιώτη Χριστόπουλου, με την Κάτια Γκουλιώνη στον εμβληματικό ρόλο. Μια σειρά που, όπως εξηγεί, δεν θέλει να σταθεί μόνο στον μύθο και τη μεγάλη φωνή, αλλά κυρίως στη γυναίκα πίσω από αυτά.
Αυτό που θέλει πρώτα απ’ όλα να φωτίσει η Ζωή Σγουρού είναι ο άνθρωπος. «Τον άνθρωπο Σωτηρία και όλες του τις εκφάνσεις». Τη γυναίκα, τη δημιουργό, τη φίλη, τη σύντροφο, την αγωνίστρια. Για να την κατανοήσει, όμως, θεωρεί απαραίτητο να δει και την εποχή μέσα στην οποία διαμορφώθηκε. «Δεν θα μπορέσουμε να εξερευνήσουμε όλες αυτές τις πτυχές αν δεν αναλυθούν ουσιαστικά τα ιστορικά και κοινωνικά δεδομένα της περιόδου στην οποία έζησε. Διότι πιστεύω βαθιά ότι, εκτός από τα ιδιοσυγκρασιακά μας χαρακτηριστικά, το κοινωνικό πλαίσιο είναι αυτό που καθορίζει την προσωπικότητά μας, την εσωτερική και ιδεολογική ανάπτυξή μας και εντέλει την πορεία μας στη ζωή». Η ίδια προσέγγιση φαίνεται να διαπερνά και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεται την αφήγηση. «Αυτή είναι μια αδιάκοπη διαδικασία που ξεκινά από τη σύλληψη και ολοκληρώνεται στο τελευταίο cut. Είναι σαν ένα ποταμάκι που ρέει η αφήγηση μιας ιστορίας».
«Η Σωτηρία επιτέθηκε στην πατριαρχία κατά μέτωπο ατρόμητα σε εποχές βάρβαρες για έννοιες όπως η γυναικεία ελευθερία και αντίδραση».

Από την έρευνα για τη ζωή της Μπέλλου, εκείνο που τη συγκλόνισε περισσότερο ήταν η έκταση της σωματικής κακοποίησης που υπέστη. «Δεν περίμενα ότι έχει φάει τόσο ξύλο. Με ταράζει αυτό... Σαν να ήταν μια κανονικότητα στη ζωή της... Έφαγε ξύλο γιατί ήταν αγρίμι... γιατί ήταν γυναίκα... γιατί ήταν αριστερή... όχι όμως γιατί ήταν αδύναμη». Το θέμα, όπως λέει, είναι κάτι που συζητά συχνά με τον σεναριογράφο της σειράς, Παναγιώτη Χριστόπουλο. «Δεν είναι εύκολα διαχειρίσιμο θέμα η κακοποίηση. Είναι σκληρό... πονάει...» Ίσως γι’ αυτό και η ιστορία της Μπέλλου αποκτά σήμερα μια ιδιαίτερη επικαιρότητα. «Απόλυτα. Ίσως περισσότερο από ποτέ τώρα... Τώρα που μπορούμε χωρίς φόβο πια να μιλήσουμε ανοιχτά για αυτήν την παγκόσμια μάστιγα που ακούει στο όνομα ‟πατριαρχία”». Η Μπέλλου, πιστεύει, «επιτέθηκε σε αυτήν κατά μέτωπο ατρόμητα σε εποχές βάρβαρες για έννοιες όπως η γυναικεία ελευθερία και αντίδραση» και «έβαλε και εκείνη, με τον τρόπο της, το λιθαράκι της στην αφύπνιση της συλλογικής συνείδησης».
Το να μεταφέρεις τη ζωή ενός πραγματικού ανθρώπου στη μυθοπλασία σημαίνει να ισορροπείς ανάμεσα στην ιστορική αλήθεια και στην καλλιτεχνική ματιά. Για τη Σγουρού, όμως, το σημαντικότερο είναι να μην μπει η ίδια ανάμεσα στην Μπέλλου και στην ιστορία της. «Η μοναδική δυσκολία που βρίσκω... είναι στην ανάγκη μου να τιμήσω την προσωπικότητά της και την ιστορία της. Και η λύση που βρίσκω εκεί είναι να προσπαθήσουμε να παρατηρήσουμε παρά να ερμηνεύσουμε το ποια ήταν μέσα από τη δική μας αντίληψη της ζωής και της ανθρώπινης εμπειρίας».
Και απέναντι στο κοινό που έχει ήδη αγαπήσει την Μπέλλου, η ευθύνη γίνεται ακόμη μεγαλύτερη. «Αυτό που θα προσπαθήσουμε να κάνουμε εμείς είναι να τιμήσουμε την αλήθεια της Σωτηρίας. Με ανοιχτό μυαλό και ακόμη πιο ανοιχτή καρδιά... Την αλήθεια της. Αυτή είναι η μόνη πραγματική ευθύνη... Απέναντι σε εκείνη». Στη μέχρι τώρα διαδρομή της, μια φράση του Άγγελου Φραντζή έχει ιδιαίτερη θέση. «“Ζωή, σημασία έχει να βρεις την ουσία της σκηνής”. Και έτσι, λιτά και όμορφα, συνειδητοποιείς ότι τελικά, αν βρεις την ουσία, όλα τα υπόλοιπα απλά ανθίζουν. Η αισθητική παίζει μεγάλο ρόλο στις δημιουργικές μου αποφάσεις πάντα, αλλά τι να την κάνεις τη φόρμα αν παραμελήσεις την ουσία...».
Η σχέση της με το παρελθόν δεν είναι μόνο αισθητική επιλογή. «Μοιραία έλκομαι από το παρελθόν... στο αισθητικό επίπεδο. Γιατί οι ιστορίες των ανθρώπων λίγο πολύ πάντα οι ίδιες ήταν, είναι και θα είναι. Και αυτές θα αναλύουμε και αυτές θα προσπαθούμε να αποκρυπτογραφήσουμε...» Και τι γίνεται με το σήμερα; «Παραμένω συνδεδεμένη με την αλήθεια μου και με την αλήθεια των ανθρώπων γύρω μου... Ένα σημείο των καιρών είναι η γρήγορη κατανάλωση. Οι εσωτερικές ανάγκες όλων μας όμως παραμένουν ίδιες... αλήθεια... επαφή... φροντίδα... αγάπη». Και τελικά, τι θα ήθελε να μείνει στον θεατή από τη σειρά; «Δεν θα επέλεγα τι να νιώσει... Αλλά να νιώσει...».
Info: Η σειρά αναμένεται να προβληθεί το φθινόπωρο του 2027.
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΛΟΥΚΙΑΝΟΣ ΑΡΝΑΟΥΤΑΚΗΣ
ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΣΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ GLOW ΣΤΟ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2026
